grass, herb, plant [Sngo rtswa,...Skya rtswa,...Phyugs rtswa,...Ri rtswa,...Klung rtswa]

grass, herb, plant

Hopkins' Translations: grass
Sanskrit: {MSA}tṛṇa

grass, straw, herb, small plant, hay, dry grass

grass, straw; grass, herb, plant

herb

[2235] སྐྱེ་ལྡན་སྔོ་རིགས་སྤྱིའི་མིང། ... སྔོ་རྩྭ། ... སྐྱ་རྩྭ། ... ཕྱུགས་རྩྭ། ... རི་རྩྭ། ... ཀླུང་རྩྭ། ... རྩྭ་བཟང་ལ་རི་དྭགས་དང། ཆུ་བཟང་ལ་ཁྲུང་ཁྲུང། ...

སྐྱེ་ལྡན་སྔོ་རིགས་སྤྱིའི་མིང་། སྔོ་རྩྭ། སྐྱ་རྩྭ། ཕྱུགས་རྩྭ། རི་རྩྭ། ཀླུང་རྩྭ། རྩྭ་བཟང་ལ་རི་དྭགས་དང་། ཆུ་བཟང་ལ་ཁྲུང་ཁྲུང་།

སྤྱིར་བཏང་དུ་མཐོ་རིམ་རྩི་ཤིང་གི་ནང་ནས་ཤིང་སྡོང་དང་ལོ་ཏོག སྔོ་ཚོད་ལས་གཞན་པའི་གཞུང་རྟ་མཉེན་མོ་ཅན་གྱི་རྩི་ཤིང་གི་སྤྱི་མིང་། དེ་ལ་ཡུལ་སྐད་དུ་སྔོ་མ་ཟེར།

saṃ. 1. tṛṇam — ས་ཕྱོགས…རྩྭ་དང་སྡོང་དུམ་དང་ཚེར་མ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་གང་བ pṛthivīpradeśāḥ…vividhatṛṇakāṇḍakaṇṭakādhānāḥ a.sā.374ka/212; འཇིག་རྟེན་གསུམ་གྱི་སྙིང་པོ་ཡི། /དབང་ཕྱུག་སེམས་ཡངས་རྣམས་ལ་རྩྭ༎ trailokyasāramaiśvaryaṃ tṛṇaṃ vipulacetasām

a.ka.294ka/108.26; ཆོག་ཤེས་ངེས་པའི་བདག་ཉིད་ཅན། /འཚོ་བ་གང་ཡང་བཙལ་མི་དཀའ། /རྩྭ་དང་ལོ་མ་ཆུ་ཡི་གནས། /གང་ན་མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ༎ na kvaciddurlabhā vṛttiḥ santoṣaniyatātmanām

kutra nāma na vidyante tṛṇaparṇajalāśayāḥ

jā.mā.32ka/37; kakṣaḥ — རྩྭ་རྣམས་ཀུན་བསྲེགས་ནས། /དེ་འདྲའི་མེ་ཡང་རིམ་གྱིས་ཞི་གྱུར་ནས༎ saṃkṣipya kakṣaṃ kṣayameti vahniḥ

krameṇa jā.mā.203ka/235; འཆག་ས་དག་ཏུ་རྩྭའི་ཆུན་པོ་དག་ཐག་པས་བཅིངས་ཏེ་ཤིང་ལྗོན་པ་ལ་བཅངས་ཤིང་གཞག་པར་བྱའོ༎ avabadhya rajjvā vṛkṣe'valambya caṃkrameṣu kakṣapiṇḍakānāṃ sthāpanam vi.sū.32kha/41; kṣupaḥ — ཤིང་དང་རྩྭ་དང་ཆུ་མེད་པའི་མྱ་ངམ་དགོན་པ་ཆེན་པོས་ནི་ཁོ་ར་ཁོར་ཡུག་ཏུ་བསྐོར་བས།ཡུལ དང་ལྗོངས་ཐག་རིང་དུ་གྱུར་པ་ཞིག་ན nirvṛkṣakṣupasalilena kāntāreṇa samantatastiraskṛtajanānte jā.mā.179kha/209; ghāsaḥ — ཤིང་རྟ་འདྲེན་པའི་ཕྱུགས་དག་གིས། /རྩྭ་ནི་ཁམ་འགའ་ཟོས་པ་བཞིན༎ śakaṭaṃ vahato yadvatpaśorghāsalavagrahaḥ

bo.a.26kha/8.80; yavasaḥ, o sam—ཡང་ན་རྩྭ་དང་ཆས་སྟ་གོན་གྱིས་ཤིག yavasayogyamaśanaṃ vā sajjīkuru vi. va.5ka/2.76; ma.vyu.7181 (102kha); darbhaḥ — གཞན་མི་བསྟེན་པའི་རི་དྭགས་རྣམས། /འབད་མེད་རྙེད་པར་སླ་བའི་ནོར། /ཆུ་དང་རྩྭ་ཡི་མྱུག་སོགས་ཀྱིས། /ནགས་རྣམས་སུ་ནི་བདེ་བར་འཚོ༎ sukhaṃ jīvanti hariṇā vaneṣvaparasevinaḥ

arthairayatnasulabhairjaladarbhāṅkurādibhiḥ

kā.ā.333kha/2.338 2. tṛṇadyotakapūrvapadamātram — རྩྭ་ཀུ་ཤ kuśaḥ jā.mā.133kha/154 0. garbhalaḥ — གཙུབ་ཤིང་དང་ལྡན་པ་དང་རྩྭ་དང་ལྡན་པའམ་བ་ལང་གི་ལྕི་བའི་སྦུར་མའམ araṇisahagatebhyo garbhalasahagatebhyo vā gomayacūrṇena vā śi.sa.137ka/133

vi. = རྩྭའི tārṇaḥ — ཁྱད་པར་སྣང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དཔེར་ན་དུ་བའི་སྤྱི་ལས་རྩྭ་དང་ལོ་མ་ལ་སོགས་པ་མིང་གིས (མེའི)ཁྱད་པར་རྟོགས་པ་ལྟ་བུའོ༎ bhedābhāseti yathā—dhūmasāmānyāttārṇapārṇādivahniviśeṣapratītiḥ ta.pa.70kha/592.

སྤྱིར་བཏང་དུ་མཐོ་རིམ་རྩི་ཤིང་གི་ནང་ནས་ཤིང་སྡོང་དང་ལོ་ཏོག སྔོ་ཚོད་ལས་གཞན་པའི་གཞུང་རྟ་མཉེན་མོ་ཅན་གྱི་རྩི་ཤིང་གི་སྤྱི་མིང་། དེ་ལ་ཡུལ་སྐད་དུ་སྔོ་མ་ཟེར།