Skip to main content Skip to search
'tshig pa/
ID:
T164094
  • འཚིག་པ (Tibetan, Tibetan script, Original)
    • >  'tshig pa/ (Tibetan, Latin script, Transliteration-THL Extended Wylie Transliteration)
    • >  tsikpa (Tibetan, Latin script, Transcription-THL Simplified Tibetan Transcription)
Other Dictionaries

Other Dictionaries

1.

naturally flammable, [will] burn/ be consumed, destroy by fire 2. Spite [ful/ harsh words] insolence, caustic rage; 3) fever; 4) pangs of starvation

2.

Hopkins' Translations: spite
Others' Translations: {C}contentiousness
Sanskrit: {LCh,C}pradāsa; {C}pradāśa
Comment: This is one of the twenty secondary afflictions (nye nyon nyi shu, upakleśa): (1) belligerence (khro ba, krodha); (2) resentment ('khon 'dzin, upanāha); (3) concealment ('chab pa, mrakṣa); (4) spite ('tshig pa, pradāsa); (5) jealousy (īrṣyā); (6) miserliness (mātsarya); (7) deceit (sgyu, māyā); (8) dissimulation (g.yo, śāṭhya); (9) haughtiness (rgyags pa, mada); (10) harmfulness (rnam par 'tshe ba, vihiṃsā); (11) non-shame (ngo tsha med pa, āhrīkya); (12) non-embarrassment (khrel med, anapatrāpya); (13) lethargy (rmugs pa, styāna); (14) excitement (rgod pa, auddhatya); (15) non-faith (ma dad pa, āśraddhya); (16) laziness (le lo, kausīdya); (17) non-conscientiousness (bag med pa, pramāda); (18) forgetfulness (brjed nges pa, muṣita-smṛtitā); (19) non-introspection (shes bzhin ma yin pa, asaṃprajanya); (20) distraction (rnam par g/yeng pa, vikṣepya).

3.

spite, mibp 84, malice, cook, bake, roast, gloom, acrimony, moroseness, fury, scorch, burn, destroy by fire, glow

4.

འཚིག་པ་, ཚིག་པ་, འཚིག་པ་ intr. v.; Spite, as one of the twenty sub-disturbances, angry abusiveness, insolence, caustic, rage, spite, to burn, to destroy by fire. khro 'khon sngon du song bas tshig rtsub mo smra bar 'dod pa

5.

malice

6.

(1) 〔ཐ་མི་དད་པ〕ཚིག་པ། འཚིག་པ། རང་བཞིན་གྱིས་སྲེག་པར་འགྱུར་བ། ཉི་མས་ལོ་ཏོག་འཚིག་པ། མེས་བུད་ཤིང་འཚིག་པ། ཆགས་པས་རྟ་བོང་འཚིག་པ། ཁོང་ཁྲོས་སེམས་རྒྱུད་འཚིག་པ། (2)ཁྲོ་བ་དང་འཁོན་འཛིན་གྱི་རྒྱུ་ལས་མི་བཟོད་པར་ཚིག་རྩུབ་སྨྲ་བར་འདོད་པ་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་ཉི་ཤུའི་ནང་གསེས་ཤིག ནད་ཚིག ལྟོགས་ཚིག

7.

མི་དགའ་བའམ་ཁྲོ་བའི་སེམས་ཚུལ་ཞིག་གི་མིང་སྟེ། བྱ་ངན་སྤྱོད་ངན་མཐོང་ན་འཚིག་པ་ཟ། འཚིག་པ་ཟོས། ཁྱོད་བྱིས་པའི་སྤྱོད་པ་ལ་འཚིག་པ་མ་ཟ་ལྟ་བུ།

8.

ཁྲོ་བའི་གཞི་ལ་དམིགས་ནས་དེ་མི་བཟོད་པའི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་སེམས་བྱུང།

9.

kri. (varta., bhavi.; aka.; ཚིག bhūta.) (avi., aka.) dahyate — ལུས་ནི… འདོད་ཆགས་དང་ཞེ་སྡང་དང་གཏི་མུག་གི་མེ་དག་གིས་འཚིག་པ་མ་ཡིན་ནོ༎ naiva vapurdahyate rāgadveṣamohahutāśanaiḥ pra.pa.74kha/92

saṃ. 1. dāhaḥ — འཚིག་པའི་རྒྱུ་ནི་ཚོགས་ལ་དྲིས༎ saṅghamapṛcchad dāhakāraṇam a.ka.137ka/67.34; uddāhaḥ — བསྐལ་པ་འཚིག་པ་ན་ནི་བསྲེགས་ཀྱང་སའི་རང་བཞིན་མི་འདོར་རོ༎ kalpoddāhe dahyamānā'pi na pṛthivīsvabhāvaṃ vijahāti la.a.147kha/94

2. amarṣaḥ — kopakrodhāmarṣaroṣapratighā ruṭkrudhau striyau

a.ko.144kha/1.8. 26; na mṛṣyatyanena amarṣaḥ

mṛṣa sahane a.vi.1.8.26

pā. pradāśaḥ 1. parīttakleśabhūmikacaittabhedaḥ — ཁྲོ་བ་དང་། /ཁོན་དུ་འཛིན་དང་ག.ཡོ་དང་ནི། /ཕྲག་དོག་འཚིག་འཆབ་སེར་སྣ་དང་། /སྒྱུ་དང་རྒྱགས་དང་རྣམ་འཚེ་ནི། /ཉོན་མོངས་ཆུང་ངུའི་ས་པ་རྣམས༎ krodhopanāhaśāṭhyerṣyāpradāśamrakṣamatsarāḥ

māyāmadavihiṃsāśca parīttakleśabhūmikāḥ

abhi.ko.5ka/2.27

2. kleśamalabhedaḥ — གཞན་ཡང་ཉོན་མོངས་དྲི་མ་དྲུག། འདི་ལྟ་སྟེ། སྒྱུ་དང་ག.ཡོ་དང་རྒྱགས་པ་དང་། /དེ་བཞིན་འཚིག་དང་ཁོན་འཛིན་དང་། /རྣམ་འཚེ…འཚིག་པ་ནི་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་དང་བཅས་པའི་དངོས་པོ་དམ་དུ་འཛིན་པ་སྟེ anye ca ṣaṭ kleśamalāḥ

tadyathā—māyā śāṭhyaṃ madastathā

pradāśa upanāhaśca vihiṃsā ceti… sāvadyavastudṛḍhagrāhitā pradāśaḥ abhi.bhā.250kha/845 3. upakleśabhedaḥ — ཁྲོ་དང་ཁོན་དུ་འཛིན་པ་དང་། /འཆབ་དང་འཚིག་དང་ཕྲག་དོག་དང་།…ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས krodhopanahane punaḥ

mrakṣaḥ pradāśa īrṣyā… upakleśāḥ tri.2ka/64; འཚིག་པ་ནི་ཚིག་བརླང་པོས་ཞེར་འདེབས་པ་ཉིད་དོ༎ pradāśaścaṇḍavacodāśitā tri.bhā.159kha/66;

vi. = ཁྲོ་བ amarṣaṇaḥ — ཁྲོ་བ་འཚིག་པ *དབུང་བ་འོ༎ krodhano'marṣaṇaḥ kopī a.ko.208ka/3.1.32; na mṛṣyati na sahata ityamarṣaṇaḥ

mṛṣa titikṣāyām a.vi.3.1.32.

10.

1.ཐ་མི་དད་པ ཚིག་པ། འཚིག་པ།། རང་བཞིན་གྱིས་སྲེག་པར་འགྱུར་བ། ཉི་མས་ལོ་ཏོག་འཚིག་པ། མེས་བུད་ཤིང་འཚིག་པ། ཆགས་པས་རྟ་བོང་འཚིག་པ། ཁོང་ཁྲོས་སེམས་རྒྱུད་འཚིག་པ། མེས་འཚིག་མེར་གཏུག

2.ཁྲོ་བ་དང་འཁོན་འཛིན་གྱི་རྒྱུ་ལས་མི་བཟོད་པར་ཚིག་རྩུབ་སྨྲ་བར་འདོད་པ་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་ཉི་ཤུའི་ནང་གསེས་ཤིག ནད་ཚིག ལྟོགས་ཚིག

11.

[2325] 1. ༼ཐ་མི་དད་པ༽ ཚིག་པ། འཚིག་པ། ། རང་བཞིན་གྱིས་སྲེག་པར་འགྱུར་བ། ... ཉི་མས་ལོ་ཏོག་འཚིག་པ། ... མེས་བུད་ཤིང་འཚིག་པ། ... ཆགས་པས་རྟ་བོང་འཚིག་པ། ... ཁོང་ཁྲོས་སེམས་རྒྱུད་འཚིག་པ། ... མེས་འཚིག་མེར་གཏུག་... 2. ཁྲོ་བ་དང་འཁོན་འཛིན་གྱི་རྒྱུ་ལས་མི་བཟོད་པར་ཚིག་རྩུབ་སྨྲ་བར་འདོད་པ་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་ཉི་ཤུའི་ནང་གསེས་ཤིག་... ནད་ཚིག་... ལྟོགས་ཚིག …

Phoneme:

Sanskrit

  • pradāsaḥ